Lenfanjit (lenf iltihabı), vücuttaki lenf damarlarının ve çevresindeki dokuların enfeksiyon sonucu iltihaplanmasıdır. Ciltteki kesik, yaralanma veya böcek ısırığı gibi mikropların lenf damarlarına bulaşması sonucu oluşabilir. Patojenler cilt bütünlüğünün bozulduğu herhangi bir noktadan lenf sistemine sızarak iltihaplanma sürecini başlatır. Lenfatik kanallara yayılan enfeksiyon damar boyunca kırmızı çizgiler şeklinde görülür. Bağışıklık sisteminin enfeksiyonu durdurma çabaları sonucunda damar duvarlarında şişlik ve kızarıklık meydana gelir. Lenf iltihabı; selülit, sepsis ve lenfadenit gibi sistemik komplikasyonlara yol açabilir. Hızlı ilerleme ihtimali bulunan enfeksiyon acilen tedavi edilmesi gereken bir durumdur.
Lenfanjit (Lenf İltihabı) Nedir?
Lenf iltihabı, lenfatik damarların bakteriyel veya viral etkenlere bağlı olarak inflamasyona uğramasıdır. Yaygın görülen nedenleri streptokok ve stafilokok bakterileridir. Hızlı yayılma potansiyeli bulunan enfeksiyon tedavi edilmediği takdirde lenfadenit veya sepsis gibi sistemik komplikasyonlara yol açabilir.
Lenfanjit Belirtileri Nelerdir?
Lenfanjit belirtileri enfeksiyonun yayıldığı bölgede kızarıklık, kırmızı çizgiler ve şişlik şeklinde görülebilir. Ayrıca sistemik enfeksiyon semptomlarını da gösterebilir.
Enfekte bölgede kızarıklık
Ciltte kırmızı çizgi
Şişlik
Hassasiyet
İrin veya yara akıntısı
Ağrı ve sıcaklık hissi
Yüksek ateş ve titreme
Halsizlik
Yorgunluk
Baş ağrısı
İştah kaybı
Kas ve eklem ağrıları
Mide bulantısı
Lenf düğümlerinde büyüme (Lenfadenit)
Lenfanjit Neden Olur?
Lenf bezi iltihabı çoğunlukla bakteriyel enfeksiyonların lenf damarları boyunca yayılması sonucunda gelişir. Streptokok bakterisi lenfanjitinin yaygın görülen nedenidir. Bazı durumlarda stafilokok veya mantar türleri de enfeksiyona sebep olabilir.
Lenfanjite neden olan mikroorganizmalar selülit, apse, enfekte olmuş cerrahi yara, böcek ısırığı veya tırnak batması gibi cilt bütünlüğünün bozulduğu bir alandan lenf damarlarına girer. Lenf sistemi saldırıya uğradığında bağışıklık sisteminin yanıtı tetiklenir. Damar duvarlarında iltihabi reaksiyon gelişir.
İltihaplanma enfekte bölgeden çevre dokulara ve lenfatik sistemin geneline bulaşabilir. Özellikle bağışıklık sistemi zayıf olan veya diyabet gibi kronik rahatsızlığı bulunan bireylerde daha hızlı yayılabilir. Erken dönemde gerekli tedavi yöntemleri uygulanmazsa kan damarlarına sirayet ederek hayati tehlikeye yol açabilir.
Lenfanjit Tanısı Nasıl Konulur?
Lenf damarı iltihabı tanısı fizik muayene bulgularına dayanır. Hekim ciltteki kızarıklık, şişlik ve lenfatik çizgilenme gibi belirtileri değerlendirir. Lenfanjit hızlı ilerleme potansiyeline sahip olduğundan doktor fiziksel muayenenin ardından tanıyı koyup hemen tedaviyi başlatabilir.
Bazı durumlarda enfeksiyonunun ciddiyetini belirlemek için laboratuvar testleri istenebilir. Hemogram (Tam kan sayımı) yapılarak vücuttaki enfeksiyon kesinleştirilebilir. Yara veya cilt kültürü alınarak enfeksiyona neden olan mikroorganizmanın türü belirlenebilir.
Lenfanjit Tedavisi Nasıl Yapılır?
Lenfanjit tedavisi enfeksiyonun yayılmasını durdurmayı ve potansiyel komplikasyonları önlemeyi amaçlar. Tedavi süreci hastalığın şiddetine ve hastanın genel sağlık durumuna göre planlanır.
Antibiyotik Tedavisi
Lenfanjitin yaygın görülen nedeni bakteriyel enfeksiyon olduğundan temel yaklaşım antibiyotik tedavisidir. Hafif vakalarda ağızdan alınan antibiyotikler tercih edilir. Enfeksiyonun kan dolaşımına karıştığı durumlarda ise tedavi damar yoluyla uygulanabilir.
Destekleyici Tedaviler
Destekleyici tedaviler kapsamında verilen ağrı kesici ve antienflamatuar ilaçlar hastalığın semptomlarını yönetmeye yardımcı olur. Etkilenen bölgenin yüksekte tutulması ve ılık kompres uygulanması lenf akışını kolaylaştırarak şişliği azaltabilir. İstirahat ve sıvı alımının artırılması ise iyileşme sürecine katkıda bulunur.
Lenfanjitin Olası Komplikasyonları Nelerdir?
Ciddi enfeksiyon hastalıkları arasında bulunan lenfanjit tedavi edilmediği takdirde bazı hayati komplikasyonlara yol açabilir.
Lenfanjit bakteriyemiye sebep olarak sepsis (kanda enfeksiyon) oluşumuna yol açabilir.
Lenfatik sistem iltihabı çevredeki yumuşak dokulara yayılarak cildin derin katmanlarının şiddetli enfeksiyonu olan selülite neden olabilir.
Enfekte olan lenf damarlarının çevresinde irin toplanması sonucunda ağrılı apse oluşabilir.
Tekrarlayan veya şiddetli lenfanjit, lenf damarlarına kalıcı olarak zarar vererek, lenfödem gelişimine neden olabilir.
Enfeksiyonun lenf düğümlerine yayılması sonucunda lenfadenit gelişebilir.
Nadir durumlarda lenf damarları boyunca ilerleyen enfeksiyon nekroz (doku ölümü) ve ülserasyon (ciltte yara) oluşumuna yol açabilir.
Lenfanjit ve Lenfadenit Arasındaki Fark Nedir?
Lenfanjit ve lenfadenit, lenfatik sistemin farklı kısımlarında görülen enfeksiyonlardır. Lenfanjit lenf damarlarında etkili olurken, lenfadenit lenf düğümleri boyunca görülür. Her iki enfeksiyon çoğu durumda birlikte gelişir.
Lenfadenit vücut iltihaplarla savaşırken lenf düğümlerinin yakaladığı mikroplardan etkilenmesi sonucu oluşur. Yaygın belirtileri arasında lenf düğümlerinde şişlik ve ağrı bulunur. Lenfadenit, lenfanjite göre, daha lokalize bir enfeksiyon odağına işaret eder.